Welkomst tekst

Sinds September van dit jaar volg ik het coaching traject van het Instituut Lichtontwerpen. De coaching kwam mede tot stand door ondersteuning van het fonds BKVB. De onderstaande tekst is een samenvatting van de daarbij behorende aanvraag waarin ik uitleg wat mijn uitgangspunten zijn voor de deelname aan het Instituut lichtontwerpen.

Karakteristiek van eigen ontwerpen:

Bij het maken van ontwerpen probeer ik in eerste instantie altijd vanuit de dramaturgie van een voorstelling te denken. Ontwerpen begint bij mij met gesprekken met regisseurs en ontwerpers. Ik probeer de uitgangspunten van een regisseur te versterken in mijn ontwerpen. Bij mij ligt de verbinding tussen spel, decorontwerp en lichtontwerp in de inhoud van een voorstelling.

Naast de inhoud van een voorstelling is ruimte voor mij een belangrijk uitgangspunt. De ruimte bepaald voor een belangrijk deel de sfeer en het gevoel dat bij de toeschouwer wordt opgeroepen. Licht is een middel om de beleving of eigenschappen van een ruimte te beïnvloeden. Met het begrip ruimte bedoel ik zowel de fysieke ruimte (van het theater, muziekzaal of locatie) als de “ gemanipuleerde ruimte “ van het decor.

Richting is voor mij een belangrijk element van mijn ontwerpen. Ik gebruik het eerste instantie als middel om de beleving en sfeer te veranderen. Door hier bewuste, heldere keuzes in te maken denk ik dat mijn ontwerpen een grotere kwaliteiten krijgen dan wanneer men bijvoorbeeld enkel kleur hiervoor gebruikt. Een duidelijk gebruik van richting integreert op deze manier ruimte en inhoud.

Inzicht in eigen ontwerpmethode:

Als ontwerper wil ik meer grip krijgen op de methode die ik gebruik om tot een ontwerp te komen. Op welke gronden maak ik keuzes en waaruit ontstaan deze? Welke inspiratiebronnen liggen hier aan ten grondslag en op welke inhoudelijke argumenten berusten de keuzes? Door gesprekken met dramaturgen, licht- en decor- ontwerpers wil ik vanuit hun zienswijze een beter inzicht verkrijgen in mijn werk.
Op deze manier hoop ik efficiënter en kwalitatief beter te kunnen ontwerpen en mijn ontwerpen beter te kunnen communiceren en beargumenteren.

Naast deze algemene inhoudelijke verdieping in het ontwerpproces wil ik mij de komende jaren in een aantal deelgebieden specifiek verdiepen.

Van waarneming en perceptie in de beeldende kunst naar theater:

In de beeldende kunst zijn veel kunstenaars actief die op zoek zijn naar manieren om de ruimte te definiëren / manipuleren al dan niet d.m.v. licht. De Light and space movement* is hierbij specifiek voor mij een belangrijke inspiratiebron. Door onderzoek naar hun werkwijzen en technieken wil ik meer kennis opdoen over waarneming en perceptie. Hun werken zijn voor mij vaak heel theatraal. Ik wil onderzoeken in hoeverre hun methoden te vertalen zijn naar theater. Door de waarneming van de toeschouwer in het theater op een zelfde wijze te beïnvloeden wil ik de ervaring van de toeschouwer intenser maken. Door naast de beleving ook de perceptie van de toeschouwer te kunnen beïnvloeden voeg ik als lichtontwerper een extra instrument aan mijn ontwerpen toe.
*Stroming van Amerikaanse lichtkunstenaars waaronder Dan Flavin en James Turrell

Waarneming in de openbare ruimte:

Het valt mij op dat mensen in hun dagelijkse leven zich maar zelden bewust zijn van het waarnemen. Het gebruik van licht in de openbare ruimte stelt mij als ontwerper in staat deze waarneming te beïnvloeden. In een tijd waar je als mens constant overdonderd wordt door beeldinformatie lijkt het mij interessant de onverschilligheid van de waarneming te proberen doorbreken. Een goed doordacht, soms mooi licht-ontwerp kan mensen zich voor even bewust maken van wat ze zien. Door onderzoek en gesprekken met mensen die zich op dit gebied bezig houden wil ik meer grip op de toepassing van licht in de openbare ruimte verkrijgen. Het doel van deze verdieping is om uiteindelijk mijn werkveld naar de openbare ruimte uit te breiden.

Projectie in het theater:

Projectie word in het theater steeds vaker toegepast. Projectie is echter ook een lichtbron. Ik wil onderzoeken in hoeverre projectie als lichtbron is te integreren in mijn ontwerpen. Projectie biedt een heel nieuw scala aan mogelijkheden voor mij als lichtontwerper. Door verschillende vormen van projectie en beeldregie te bestuderen denk ik beter te kunnen inschatten wanneer projectie een toegevoegde waarde aan mijn ontwerpen kan zijn. Door verdieping in de beeldtaal van projectie denk ik mijn ideeën beter te kunnen communiceren en beargumenteren met specialisten, regisseurs en vormgevers.